دکتر ایرج جامهبزرگی، متخصص طب کار و بیماریهای شغلی و رئیس سلامت کار و HSE بهداشت و درمان صنعت نفت استان بوشهر، در یادداشتی با تأکید بر ضرورت توجه به سلامت انسان و محیطزیست در مسیر توسعه پارس جنوبی، مسئولیت اجتماعی صنعت را فرصتی برای پیوند توسعه اقتصادی، عدالت اجتماعی، سلامت و حفاظت از محیطزیست دانست.
به گزارش روابط عمومی بهداشت و درمان صنعت نفت بوشهر، دکتر ایرج جامهبزرگی در این یادداشت اظهار داشت: پارس جنوبی برای ایران تنها یک قطب انرژی نیست، بلکه یک زیستبوم بزرگ انسانی، صنعتی و محیطزیستی است که آثار فعالیتهای صنعتی آن فراتر از محدوده تأسیسات بوده و جوامع پیرامونی را نیز تحت تأثیر قرار میدهد.
وی افزود: در چنین شرایطی، مسئولیت اجتماعی صنعت میتواند به فرصتی برای پیوند توسعه اقتصادی با عدالت اجتماعی، سلامت انسان و حفاظت از محیطزیست تبدیل شود و پارس جنوبی ظرفیت آن را دارد که در این زمینه به الگویی ملی تبدیل شود.
سلامت؛ یکی از مهمترین محورهای مسئولیت اجتماعی
رئیس سلامت کار و HSE بهداشت و درمان صنعت نفت استان بوشهر با اشاره به جایگاه سلامت در زندگی افراد گفت: سلامت، زیربنای زندگی و پیششرط مشارکت مؤثر انسان در جامعه است و سرمایهگذاری در این حوزه نباید صرفاً بهعنوان هزینه درمان دیده شود، بلکه باید آن را سرمایهگذاری بر انسان، عدالت اجتماعی و توسعه پایدار دانست.
وی با اشاره به آیه ۳۲ سوره مائده افزود: حفظ جان و ارتقای سلامت انسان، علاوه بر یک وظیفه سازمانی، دارای ابعاد انسانی و اخلاقی است و میتواند یکی از مهمترین محورهای مسئولیت اجتماعی صنعت باشد.
ضرورت توجه به سلامت جوامع پیرامونی پارس جنوبی
جامهبزرگی با بیان اینکه بخشی از جمعیت پیرامونی پارس جنوبی در استانهای بوشهر، فارس و هرمزگان تحت تأثیر پیامدهای اقتصادی، اجتماعی، محیطزیستی و بهداشتی فعالیتهای صنعتی قرار دارند، گفت: مسئولیت اجتماعی صنعت در حوزه سلامت باید با نگاهی منطقهای، علمی و مبتنی بر نیاز واقعی جمعیت تعریف شود.
وی تأکید کرد: نیاز سلامت مرز جغرافیایی نمیشناسد و انسان باید محور اصلی برنامههای مسئولیت اجتماعی قرار گیرد.
آمادگی سلامت متناسب با ریسکهای صنعتی
رئیس سلامت کار و HSE بهداشت و درمان صنعت نفت استان بوشهر همچنین بر ضرورت تقویت آمادگی منطقه در برابر حوادث و سوانح صنعتی تأکید کرد و گفت: با توجه به گستردگی و زنجیرهای بودن فعالیتهای نفت، گاز، پالایش و پتروشیمی در پارس جنوبی، آمادگی نظام سلامت نیز باید متناسب با پروفایل ریسک منطقه و بهصورت یکپارچه طراحی شود.
وی افزود: توسعه و تقویت زیرساختهای اورژانس پیشبیمارستانی و بیمارستانی، تریاژ و انتقال مصدومان، درمان سوختگی و مسمومیتهای شیمیایی، پذیرش انبوه مصدومان و سایر خدمات تخصصی، از جمله نیازهایی است که باید در برنامهریزی سلامت منطقه مورد توجه قرار گیرد.
جامهبزرگی بر برگزاری مانورهای مشترک، تدوین سناریوهای منطقهای و افزایش هماهنگی میان HSE، اورژانس، بیمارستانها و دستگاههای امدادی تأکید کرد و گفت: زیرساخت سلامت متناسب با ریسک، هزینه نیست؛ بلکه سرمایهگذاری برای افزایش تابآوری منطقه است.
ضرورت جبران ناترازی زیرساختهای سلامت
وی با اشاره به توسعه شتابان فعالیتهای صنعتی در پارس جنوبی اظهار داشت: افزایش جمعیت شاغل و ساکن، توسعه جوامع پیرامونی و شکلگیری مخاطرات جدید، نیازمند ظرفیتهای متناسب و روزآمد در حوزه بهداشت، درمان، اورژانس، سلامت روان، پزشکی تخصصی و آمادگی در برابر سوانح است.
رئیس سلامت کار و HSE بهداشت و درمان صنعت نفت استان بوشهر افزود: توسعه زیرساختهای سلامت نباید پس از توسعه صنعتی و بهعنوان اقدامی جبرانی مورد توجه قرار گیرد، بلکه باید همگام با توسعه صنعت و بر اساس ارزیابی ریسک و پیشبینی نیازهای آینده برنامهریزی شود.
تدوین نقشه راه سلامت برای پارس جنوبی
جامهبزرگی ایجاد یک نقشه راه سلامت پایدار برای پارس جنوبی را ضروری دانست و گفت: این نقشه راه میتواند با مشارکت بهداشت و درمان صنعت نفت، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر و سایر دستگاههای ذیربط تدوین و اجرا شود.
وی افزود: با توجه به جایگاه راهبردی پارس جنوبی، پایش مستمر وضعیت سلامت منطقه، بیماریها، عوامل خطر، مخاطرات محیطی و پیامدهای احتمالی فعالیتهای صنعتی باید مورد توجه قرار گیرد.
به گفته وی، ایجاد سامانه جامع رصد سلامت پارس جنوبی میتواند اطلاعات لازم برای تصمیمگیری در حوزه سلامت، پیشگیری، درمان، محیطزیست و برنامهریزی مسئولیت اجتماعی را فراهم کند.
آموزش و پژوهش؛ دو رکن اساسی سلامت پایدار
رئیس سلامت کار و HSE بهداشت و درمان صنعت نفت استان بوشهر، آموزش سلامت را یکی از ارکان اصلی مسئولیت اجتماعی صنعت دانست و گفت: ارتقای سواد سلامت، پیشگیری از بیماریهای غیرواگیر، ترویج تغذیه سالم، فعالیت بدنی، کنترل وزن، ترک دخانیات و توجه به سلامت روان میتواند نقش مؤثری در ارتقای سلامت کارکنان، خانوادهها و جوامع پیرامونی داشته باشد.
وی همچنین بر اهمیت آموزش کمکهای اولیه و آمادگی در برابر حوادث تأکید کرد.
جامهبزرگی ایجاد مرکز پژوهش و مطالعات سلامت و محیطزیست پارس جنوبی را نیز از ظرفیتهای مهم منطقه برشمرد و گفت: پژوهش میتواند با پایش شاخصهای سلامت، انجام مطالعات اپیدمیولوژیک، بررسی عوامل خطر و ارزیابی پیامدهای سلامت فعالیتهای صنعتی، پشتوانه تصمیمگیریهای سلامتمحور باشد.
معیار موفقیت مسئولیت اجتماعی؛ اثرگذاری بر زندگی مردم
وی با تأکید بر اینکه میزان منابع مالی هزینهشده نباید تنها معیار ارزیابی مسئولیت اجتماعی باشد، اظهار داشت: کاهش عوامل خطر و بیماریها، بهبود سلامت روان، افزایش دسترسی به خدمات سلامت، افزایش آمادگی در برابر حوادث، کاهش نابرابری در سلامت، بهبود شاخصهای محیطزیستی و ارتقای کیفیت زندگی، میتواند معیارهای واقعیتری برای سنجش اثربخشی اقدامات مسئولیت اجتماعی باشد.
توسعه پایدار؛ با محوریت انسان و محیطزیست
جامهبزرگی در پایان گفت: پارس جنوبی برای کشور انرژی و ثروت میآفریند، اما توسعه زمانی پایدار خواهد بود که انسان و محیطزیست نیز در مرکز این توسعه قرار داشته باشند.
وی افزود: مسئولیت اجتماعی صنعت میتواند از اقدامات صرفاً حمایتی فراتر رفته و به سمت پیشگیری، توانمندسازی، پژوهش، آمادگی و ایجاد زیرساختهای پایدار سلامت حرکت کند؛ رویکردی که میتواند پارس جنوبی را به الگویی ملی برای توسعه پایدار، عدالت در سلامت، حفاظت از محیطزیست و مسئولیت اجتماعی هوشمند تبدیل کند.